ӨЗБЕКСТАН МЕН ПАРСЫ ШЫҒАНАҒЫ МЕМЛЕКЕТТЕРІ АРАСЫНДАҒЫ ӘЛЕУМЕТТІК ЫНТЫМАҚТАСТЫҚТЫҢ ТАРИХИ ДАМУЫ

0 1

Авторлар

  • Фаррух Камолиддинов Әл-Бируни атындағы Шығыстану институты, Өзбекстан Республикасы Ғылым академиясы

Кілт сөздер:

Шығанақ мемлекеттері; Өзбекстан; әлеуметтік ынтымақтастық; жұмсақ күш; білім беру; денсаулық сақтау; инфрақұрылым

Аңдатпа

Бұл мақалада Парсы шығанағы араб мемлекеттері мен Өзбекстан Республикасы арасындағы әлеуметтік ынтымақтастықтың қалыптасуы мен дамуы 1990-жылдардағы жаһандық және аймақтық трансформациялар аясында талданады. 1990–1991 жылдардағы Парсы шығанағы соғысы өңірлік қауіпсіздік жүйесін шайқалтып, монархиялық мемлекеттерді ішкі тұрақтылықты сақтауға және жаңа даму стратегияларын іздеуге мәжбүр етті. Кеңес Одағының ыдырауы Орталық Азияда тәуелсіз мемлекеттердің пайда болуына әкеліп, Өзбекстанды халықаралық қатынастар жүйесіне енгізу міндетін алға қойды. Зерттеу исламдық ортақтық, мәдени жақындық және «жұмсақ күш» тетіктері арқылы білім беру, денсаулық сақтау, гуманитарлық көмек және инфрақұрылым салаларындағы жобалардың маңызын көрсетеді. Саудиялық Даму қоры, Кувейт қоры және БАӘ бастамалары сияқты институттардың рөлі салыстырмалы түрде бағаланады. Дереккөздер ретінде архив материалдары, ресми келісімдер, статистика және көптілді ғылыми әдебиет пайдаланылды. Нәтижелер әлеуметтік ынтымақтастықтың саяси және қауіпсіздік шектеулеріне қарамастан ұзақ мерзімді сенім қалыптастырып, адами капиталды нығайтуға ықпал еткенін дәлелдейді. Сонымен бірге, ынтымақтастық діни байланыстармен қатар қауіпсіздікке қатысты алаңдаушылықтармен тоғысты: радикалды ағымдардың белсенуі тараптардың өзара әрекетін сақтықпен жүргізуге итермеледі, алайда әлеуметтік жобалар диалогты үзбей сақтап қалды. Бұл тұрақты институционалдық негіз қалыптастыруға мүмкіндік берді.

Автор өмірбаяны

Фаррух Камолиддинов, Әл-Бируни атындағы Шығыстану институты, Өзбекстан Республикасы Ғылым академиясы

Кіші ғылыми қызметкер (Junior Researcher) Әл-Бируни атындағы Шығыстану институты,
Өзбекстан Республикасы Ғылым академиясы

Жүктеулер

Жарияланды

2026-04-08

Журналдың саны

Бөлім

Тарих