20. YÜZYIL TÜRK MİLLİYETÇİLİĞİNİN DÖNÜŞÜMÜ BAĞLAMINDA NİHAL ATSIZ’IN RADİKAL PAN-TÜRKİZMİ
59 16
DOI:
https://doi.org/10.47526/3007-6366.6485Anahtar Kelimeler:
Nihal Atsız; Pan-Türkizm; Türk milliyetçiliği; Kemalizm; Alparslan Türkeş; Türk Tarih Tezi (veya Güneş Dil Teorisi); Türk entegrasyonu.Özet
Bu makalede, önemli Türk tarihçi, yazar ve fikir adamı Nihal Atsız’ın ideolojik mirası, 20. yüzyıl Türk milliyetçiliğinin evrimi bağlamında kapsamlı bir şekilde analiz edilmektedir. Çalışma, Atsız’ın Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk yıllarındaki resmi Kemalist anlatıya karşı çıkan karmaşık ve çelişkili görüşlerini derinlemesine incelemekte; onun Türk halklarının İslam öncesi tarihi ve kültürel kodlarının popülerleşmesine yaptığı önemli katkıları ile birlikte, ırksal determinizm, irredantizm ve revanşizm gibi unsurları ele almaktadır. Makale, Atsız ile Alparslan Türkeş arasındaki doktrinel bölünmeyi, antisemitist söylemden İsrail devletleşme tecrübesine yönelik paradoksal ilgiye uzanan geçişi ve bu düşünsel mirasın günümüz Türk dünyası entegrasyon tartışmalarına yansımalarını detaylı biçimde tartışmaktadır. Araştırma, Atsız’ın biyolojik temelli radikal Pan-Türkizm modelinin, kültürel milliyetçilik paradigmasıyla (Ziya Gökalp çizgisi) karşılaştırıldığında, çağdaş Türk devletleri arasındaki iş birliği süreçleri açısından farklı teorik ve pratik sonuçlar doğurduğunu ortaya koymaktadır. Böylece Atsız fenomeni, modern Türk milliyetçiliğinin iç gerilimlerini anlamak için önemli bir analitik örnek olarak değerlendirilmektedir.
Referanslar
Karabulak O. Atsız ve Türkçülüğün yarım asrı: süreli yayınlarda Türk milliyetçiliğinin seyri (1931-1975). Beyoğlu, İstanbul: Ötüken Neşriyat, 2017.
Kasımoğlu A. Hüseyin Nihal Atsız’ın Zihniyet Mimarisi: Ziya Gökalp ile Karşılaştırmalı Bir Toplum Tasavvuru // Dumlupınar Üniversitesi Sos. Bilim. Derg. Kütahya Dumlupınar Üniversitesi, 2025. № 86. С. 17–30.
Yılmaz M. Nihâl Atsız’ın Târih Algısı ve Türk Târihi Hakkındaki Görüşleri // Turk. Stud. 2015. Т. X, № 9. С. 469–484.
Kakışım C. Nihal Atsız’ın Kemalizm Eleştirisi ve Bu Eleştirinin Nedensel Çözümlemesi // İnsan Ve Toplum Bilim. Araştırmaları Derg. Mustafa Süleyman ÖZCAN, 2016. Т. 5, № 8. С. 2624–2639.
Bölükbaşı Y. Türk Milliyetçiliğinde Antisemitizm: Hüseyin Nihal Atsız Yazıları Üzerine Bir İnceleme Türk Milliyetçiliğinde Antisemitizm: Hüseyin Nihal Atsız. 2020. Т. 20. С. 293–320.
Çalış Ş., Söker Ç. TURKISH FOREIGN POLICY DURING THE SECOND WORLD WAR: NEUTRALITY, DIPLOMACY AND STATECRAFT // Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Derg. Selçuk Üniversitesi, 2019. № 47. С. 445–463.
Süslü H. D. The political discourse of Nihal Atsiz: Master Thesis. Middle East Technical University, 2019.
Atsız N. Sorgu ve Savunması: Davanın Mahiyeti. 1944.
Yılmaz S. R. Nihal Atsız Türkçülüğü ve Milliyetçi Hareketin Yol Ayrımı // Ekon. Polit. Ve Finans Araştırmaları Derg. Ekonomi ve Finansal Araştırmalar Derneği, 2022. Т. 7, № 3. С. 784–797.
Ünser H. İ. ATSIZ’IN OTANTİK TOPLUM ÜTOPYASI: BOZKURTLARIN ÖLÜMÜ // Motif Akad. Halkbilimi Derg. Motif Halk Oyunları Eğitim ve Öğretim Vakfı, 2022. Т. 15, № 38. С. 576–590.
Kapıcı U. C. Hüseyin Nihal Atsız’ın din ve milliyetçilik anlayışı. Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2022.
Demir K. A. HÜSEYİN NİHAL ATSIZ’IN TÜRKÇÜLÜK MÜCADELESİNİN TÜRK DEVLET YÖNETİMİNDEKİ ALGILANIŞ BİÇİMİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME // Uluslar. Medeni. Çalışmaları Derg. Hakan YALAP, 2018. Т. 3, № 1. С. 167–178.
İndir
Yayınlanmış
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 Turkic historical studies (pISSN: 3007-6358 / eISSN: 3007-6366)
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
